Winkelmandje

Biografie

Tobi Vroegh werd op 3 december 1931 geboren als Catharina Petronella de Haan. Ze was de enige dochter van Gus de Haan en Mientje Verdonkschot, die een ‘melksalon’ runden. Na de middelbare school werkte Tobi als groepsleidster in zogenaamde Koloniehuizen, waar de gezondheid van stadse bleekneusjes met goed eten en veel buitenlucht weer op peil gebracht werd. Via de urgentieopleiding in Amsterdam kwam ze in het maatschappelijk werk terecht. Ze werkte in probleemwijken in Haarlem, waar ze in de gezinnen kind aan huis was.

In 1965 trouwde ze met Bas Vroegh. Het echtpaar bleef kinderloos. Bas stierf in 1974 na een nieroperatie. Het jaar daarop kreeg Tobi’s nieuwe vriend een hartinfarct waar zij bij was. Hij overleed ter plekke. In deze tijd ervoer Tobi de psychiatrie aan den lijve op de psychiatrische afdeling van het Elisabeth Gasthuis in Haarlem. Het was daar dat ze de psychiater op niet mis te verstane wijze liet weten dat patiënten serieus genomen dienen te worden.

In 1980 werd bij Tobi borstkanker geconstateerd. Al heeft de Moerman leefwijze, die ze naast de reguliere behandeling volgde, de ziekte niet geheel kunnen stoppen, Tobi was ervan overtuigd dat deze haar kwaliteit van leven heel gunstig heeft beïnvloed. En bovenal: ze had het gevoel dat ze haar lot zelf in handen nam.
In 1996 kreeg Tobi naast de kanker ook in zeer ernstige mate last van artritis. Ze vond dat deze ziekte haar meer pijn en moeite bezorgde dan de kanker al die achttien jaren. Ze moest ze haar werk opgeven, wat haar enorm veel moeite kostte. Begin 1997 bleek de kanker, ondanks alle tegenmaatregelen weer de kop opgestoken hebben. Tobi overleed op 1 februari, 67 jaar oud, in het huis waar ze geboren was.

Inzet voor clientenbelangen binnen de psychiatrie

Kort na de oprichting in 1970 van Release Haarlem sloot Tobi zich daarbij aan. Release is een organisatie voor hulpverlening aan, maar vooral actie met en voor mensen die tussen de wal en het schip raken bij de reguliere hulpverlening. De werkgroep Psychologie Aktie werd opgericht, waar Tobi tot 1978 lid van was.

Als afgevaardigde van deze werkgroep kwam Tobi in de Landelijke Werkgroep KZ (Krankzinnigenzorg), die zich o.a. bezighield met de uit eind negentiende eeuw stammende Krankzinnigen Wet. De Wet B.O.P.Z. (Bijzondere Opnamen in Psychiatrische Ziekenhuizen) was in de maak. Deze wet was in verschillende opzichten geen verbetering van de oude Krankzinnigenwet en stuitte dan ook op kritiek uit de psychiatrische tegenbeweging. Tobi ventileerde kritiek tijdens de hoorzitting van de commissie van de Tweede Kamer.

In de hierna volgende tijd kreeg Tobi een prominente rol in de Gekkenbeweging, zoals de protestbeweging tegen misstanden in de psychiatrie ook wel genoemd werd. In 1996 werd Tobi tot erelid van de Cliëntenbond benoemd.

In 1979 richtte ze samen met haar partner, Elisabeth, het advocatenechtpaar Hans en Symone Gaasbeek en ervaringsdeskundige Ad Eilander de Werkgroep Terecht op. Een werkgroep die opkwam voor de rechten van mensen in psychiatrische inrichtingen. Eind 1979 werd Tobi gevraagd om in Haarlem het eerste Wegloophuis van Nederland mee te helpen oprichten, voor mensen die uit psychiatrische inrichtingen wegliepen. Haar relatie met Elisabeth begon in 1978. Tobi had haar bij Release leren kennen. Deze relatie duurde de rest van haar leven.

Vanuit een informatiebijeenkomst in het Wegloophuis werd geopperd dat er in Haarlem een Platform zou moeten komen, dat zich zou bezighouden met het reilen en zeilen van de geestelijke gezondheidszorg in de regio. Tobi is tot 1996 de spil van dit Platform GGZ geweest. Ze was ook de initiatiefnemer van ‘Het Keerpunt’, het Dag Activiteiten Centrum in Haarlem.